Μαρία-Ἐλευθερία Γιατράκου - Ἀλέξανδρος Παπαδιαμάντης, ὁ Ἅγιος τῆς νεοελληνικῆς λογοτεχνίας

Συμπληρώνονται τὸ 2011 ἑκατὸν ἑξήντα χρόνια ἀπὸ τὴν γέννηση καὶ ἑκατὸ ἀπὸ τὸν θάνατο τοῦ Ἀλεξάνδρου Παπαδιαμάντη (1851-1911), τοῦ ποιητῆ μὲ τὸν πεζὸ λόγο, ὅπως πολὺ προσφυῶς τὸν χαρακτήρισε ὁ Κ. Παλαμᾶς.

Εἶναι γιὰ ὅλους, ὅσοι ἀσχολοῦνται μὲ τὰ ἑλληνικὰ γράμματα, ἐπιστημονικὸ καὶ ἠθικὸ χρέος νὰ τιμήσουν αὐτὴν τὴν μνήμη, ἀφοῦ τὸ «σκοτεινὸ τρυφόνι» τῶν ἑλληνικῶν μας γραμμάτων, ὁ ταπεινός, μοναχικὸς κοσμοκαλόγερος, χωρὶς ἀμφιβολία στὸν χῶρο τῆς ἑλληνικῆς διηγηματογραφίας θὰ μείνει ἀμετακίνητος καὶ πρωτοκάθεδρος. Τὸ θεωρῶ ἰδιαίτερη τιμὴ νὰ πῶ δυὸ σκόρπια καὶ φτωχικὰ λόγια γι᾿ αὐτὸν σήμερα, ὡς ἔκφραση εὐγνωμοσύνης γιὰ ὅ,τι πολύτιμο μᾶς προσέφερε μέσα ἀπ᾿ τὶς σελίδες τῶν Νεοελληνικῶν Ἀναγνωσμάτων, ἤδη ἀπὸ τὴν ἐποχὴ τῶν χρυσῶν, ἀνέμελων, ἐλπιδόμεστων μαθητικῶν μας χρόνων.

Βεβαίως τὸ θεωρῶ τόλμημα νὰ ἀσχοληθῶ μὲ τὸν Σκιαθίτη νοσταλγὸ μὲ τὰ ρόδινα ἀκρογιάλια του, γιατὶ ὅταν βυθοσκοποῦμε τὸν ἑαυτό μας μὲ εἰλικρίνεια, διαπιστώνουμε τὴν πραγματική μας φτώχεια μπροστὰ στὸ γίγαντα τοῦ πνεύματος, στὸ γιγάντιο ἔργο του. Τὸ κάνουμε ὅμως, γιὰ ἕναν βιοτικὸ ἐπανεξοπλισμὸ γιὰ μιὰ ἠθικὴ ἐνθάρρυνση· γιὰ μιὰ βελτίωση καὶ ἀνανέωση τῆς εὐαισθησίας μας. Στὴν ἀπώτερη σκοποθηρία μιᾶς τέτοιας γόνιμης ἐπαφῆς ὀφείλεται καὶ ἡ σημερινὴ ὁμιλία. Ἡ βιβλιογραφία γύρω ἀπὸ τὸν Ἀλέξανδρο Παπαδιαμάντη εἶναι τεράστια. Μοιάζει μὲ χιονοστιβάδα, ποὺ ὅσο κυλινδροῦται στὴν ἔκταση τοῦ χρόνου, τόσο αὐξάνεται ὁ ὄγκος της.

Πράος καὶ ἀγαθὸς δοῦλος τοῦ Θεοῦ, ὁ Ἀλέξανδρος Παπαδιαμάντης, πέρασε ἀπὸ τὴ φιλολογική μας ζωὴ σὰν μοναδικὸ καὶ ἀνεπανάληπτο φαινόμενο χριστιανικῆς ταπεινοφροσύνης. Γεννήθηκε στὴ Σκιάθο, στὶς 4 Μαρτίου 1851, ...

Συνέχεια ἐδῶ (pdf 152KB).